1. Tìm từ đơn, từ phức trong đoạn văn sau:

Chú bé vùng dậy, vươn vai một cái bỗng biến thành một tráng sĩ mình cao hơn trượng, oai phong lẫm liệt. Tráng sĩ bước lên vỗ vào mông ngựa. Ngựa hí dài mấy tiếng vang dội. Tráng sĩ mặc áo giáp, cầm roi, nhảy lên mình ngựa.

(Thánh Gióng)

- Từ đơn: vùng, dậy, một, cái, bỗng, biến, thành, một, mình, cao, hơn, trượng, bước, lên, vỗ, vào, ngựa, hí, dài, mấy, tiếng, mặc, cầm, roi, nhảy, lên, mình, ngựa.

- Từ phức: chú bé, tráng sĩ, oai phong, lẫm liệt, vang dội, áo giáp.

2. Tìm các từ ghép, từ láy trong đoạn văn sau:

Trong khi đó, người trong nhóm dự thi nhanh tay giã thóc, giần sàng thành gạo, lấy nước và bắt đầu thổi cơm. Những nồi cơm nho nhỏ treo dưới những cành cong hình cánh cung được cắm rất khéo léo từ dây lưng uốn về trước mặt.

(Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân)

- Từ ghép: giã thóc, giần sàng, bắt đầu, dự thi, nồi cơm, cánh cung, dây lưng.

- Từ láy: nho nhỏ, khéo léo.

3. Tạo ra từ ghép từ các tiếng sau: ngựa, sắt, thi, áo.

cho biết nghĩa của từ ghép mới tạo ra có khác gì với nghĩa của tiếng gốc?

a. ngựa vằn.

b. roi sắt.

c. thi chạy.

d. áo giáp.

Nghĩa của từ ghép mới tạo ra có phạm vi hẹp hơn nghĩa của tiếng gốc.

4. Tạo ra từ láy từ các tiếng sau: nhỏ, khỏe, óng, dẻo.

Cho biết nghĩa của từ láy mới tạo ra có gì khác với nghĩa của tiếng gốc?

a. nhỏ nhắn (giảm nghĩa so với nhỏ).

b. khỏe khoắn (tăng nghĩa so với khỏe).

c. óng ánh (tăng nghĩa so với óng).

d. dẻo dai (tăng nghĩa so với dẻo).

5. Trong câu văn “Khi tiếng trống hiệu vừa dứt, bốn thanh niên của bốn đội thoăn thoắt leo lên thân cây chuối rất trơn vì đã bôi mỡ”. Nếu thay từ “thoăn thoắt” bằng từ “nhanh chóng” thì có giúp người đọc hình dung động tác của người dự thi rõ hơn không? Vì sao?

Nếu thay từ "thoăn thoắt" bằng từ "nhanh chóng" thì sẽ không giúp người đọc hình dung động tác của người dự thi rõ hơn vì từ "thoăn thoắt" vừa miêu tả tốc độ vừa miêu tả sự khéo léo, linh hoạt của người dự thi.

6. Trong câu văn “Những nồi cơm nho nhỏ treo dưới những cành cong hình cánh cung được cắm rất khéo léo từ dây lưng uốn về trước mặt”, nếu dùng từ “khéo” thay cho từ “khéo léo” thì độ “khéo” của người dự thi sẽ giữ nguyên, tăng lên hay giảm xuống? Vì sao?

Nếu dùng từ “khéo” thay cho từ “khéo léo” trong câu văn trên thì độ “khéo” sẽ giảm xuống vì từ láy “khéo léo” giúp hình dung được sự việc rõ ràng, chi tiết hơn.

7. Tìm và ghép thành ngữ (cột A) với nghĩa của thành ngữ (cột B) trong bảng (SGK) sao cho phù hợp:

8. Đặt một câu miêu tả khí thế chiến thắng của nghĩa quân Lam Sơn có dùng thành ngữ “chết như rạ”.
Trước thế tiến công dũng mãnh của nghĩa quân Lam Sơn, quân Minh bại trận, binh sĩ chết như rạ.
9. Tìm thành ngữ có chứa các từ: nước, mật, ngựa, nhạt.
a. Nước chảy đá mòn.
b. Mật ngọt chết ruồi.
c. Ngựa non háu đá.
d. Nhạt như nước ốc.